Τετάρτη, 9 Μαρτίου 2011

Βιβλιοκριτική: Εναντίον των αθυρόστομων γελωτοποιών. Σκίτσα και ομιλία του Ντάριο Φο στην απονομή του Νόμπελ Λογοτεχνίας

Η ομιλία του Ντάριο Φο στην απονομή του Νόμπελ Λογοτεχνίας το 1997 παρουσιάζεται από τις εκδόσεις ΚΨΜ στη κατηγορία «Ακραία Πολιτιστικά Φαινόμενα». Τι ειρωνεία! Η εκκωφαντική σιωπή του πνευματικού κόσμου τα τελευταία χρόνια, μετατρέπει την αυτονόητη ακεραιότητα και διαύγεια ανθρώπων σαν το Φο, έτσι όπως αποτυπώνεται στην ομιλία του, σε ακραίο πολιτιστικό φαινόμενο. Ας είναι! Ο ιχνηλάτης του Αριστοφάνη ευτυχώς δεν αποδέχεται την εσωστρέφεια των συναδέλφων του. Αντίθετα, με καθάρια φωνή εναντιώνεται με όπλο του το θέατρο, στην επιβληθείσα πολιτική ορθότητα.

Ο συγγραφέας, σκηνοθέτης και ηθοποιός Ντάριο Φο, στην απονομή του βραβείου Νόμπελ, αποφασίζει να στήσει μια θεατρική παράσταση. Αποδεχόμενος το ρόλο του γελωτοποιού-αφηγητή παρουσιάζει ένα προσεκτικά δομημένο μονόπρακτο που βρίθει κωμικών στοιχείων αναδεικνύοντας ταυτόχρονα βαθιές αλήθειες. Η έλλειψη οπτικών ερεθισμάτων υποκαθίσταται δε ευρηματικά με σκίτσα που πλαισιώνουν την ομιλία του. Η παρουσία των σκίτσων έχει διπλό ρόλο, να καθοδηγήσουν τους Ιταλόφωνους και Σουηδόφωνους προσκεκλημένους καθώς και τον ίδιο τον συγγραφέα αλλά και να ενεργοποιήσουν τη φαντασία των υπολοίπων που αναπόφευκτα, σαν σε άσκηση ψυχολογίας, οδηγούνται σε μια φαντασιακή διηγηματοποίηση των εικόνων.

Το έργο του Ντάριο Φο δεν μπορεί να εκτιμηθεί επαρκώς, αποκομμένο από τη συνεπή στάση ζωής του Ιταλού θεατράνθρωπου. Η καυστικότητα της πολιτικής του σάτιρας συμπορεύεται με την πολεμική του υπέρ της ελευθερίας και της υπεράσπισης των απανταχού καταπιεσμένων. Απόδειξη αυτού αποτελεί το μήνυμα αλληλεγγύης και συμπαράστασης που έστειλε ο Φο στους 300 απεργούς πείνας, θεωρώντας πως τέτοιες κινήσεις βοηθούν την συμμετοχή και κινητοποίηση του κόσμου. Η ελληνική πραγματικότητα παρόλα αυτά, τον έχει ήδη προλάβει μιας και το διαρκώς αυξανόμενο κίνημα «Δεν πληρώνω, δεν πληρώνω» (Non si paga, non si paga!1) έχει εμπνευστεί τον τίτλο του από το ομώνυμο θεατρικό του έργο, καθιστώντας τον ήδη, εν αγνοία του, υποκινητή της επανάστασης του αυτονόητου. Και αυτή είναι άλλη μια τραγική ειρωνεία στη θεατρική παράσταση «Η ζωή του Ντάριο Φο».

1.To 2007 το έργο επανεκδόθηκε με τον τίτλο «Sotto paga, non si paga!”

Τίτλος: Εναντίον των αθυρόστομων γελωτοποιών Σκίτσα και ομιλία του Ντάριο Φο στην απονομή του Νόμπελ Λογοτεχνίας
Συγγραφέας: Ντάριο Φο (Dario Fo)
Εκδόσεις: ΚΨΜ
Έτος έκδοσης: 2006

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου